
EDE - In de wereld van kunsthandel en 19de-eeuwse meesters slaat de ontdekking van een nieuw werk van Cornelis Springer steevast hoge ogen. Onlangs stuitte de Nederlandse kunsthandelaar Frank Buunk uit Ede, van Kunsthandel Simonis & Buunk, op een bijzonder en lang vermist schilderij van deze meester van het Hollandse stadsgezicht, dat decennialang uit beeld was geweest en nu opnieuw in Nederland is teruggekeerd.
Door René Hazeleger
Een zeldzaam stadsgezicht duikt weer op
Het werk — een 19de-eeuws stadsgezicht dat een levendig markttafereel in Zutphen met de karakteristieke Wijnhuistoren toont — dook op een veiling in Oostenrijk op, waar het in particuliere handen verkeerde. Buunk herkende het schilderij direct dankzij een opvallende gevelopening in de toren, een detail dat overeenkomt met het historische Zutphense stadsbeeld.
Wat deze ontdekking extra bijzonder maakt, is dat het schilderij waarschijnlijk meer dan honderd jaar lang niet in Nederland te zien is geweest en in dat lange tijdsbestek in Tsjechië en Oostenrijk van eigenaren wisselde voordat het uiteindelijk onder de aandacht kwam van Simonis & Buunk Kunsthandel in Ede.
Buunk — die samen met collega’s al jarenlang gespecialiseerd is in romantische Nederlandse kunst uit de 19de eeuw en al meer dan vijftig werken van Springer heeft verhandeld — besloot het werk direct aan te kopen, zelfs zonder het eerst van dichtbij te hebben gezien. “Het was een intuïtieve aankoop: ik wist meteen dat het bijzonder was,” vertelt Buunk over zijn beslissing.
Historische en kunsthistorische waarde
Het schilderij stamt uit ongeveer 1872, een periode waarin Springer op zijn artistieke hoogtepunt was en stadsgezichten rijkelijk detail en sfeer combineerde. Destijds werd het werk voor 700 gulden verkocht — een aanzienlijk bedrag in die tijd — maar na restauratie en herkomstonderzoek heeft het nu een geschatte waarde van ruim €200.000.
Kunsthistorici benadrukken de waarde van de voorstelling: het toont niet alleen een herkenbare locatie, maar ook Springers vermogen om historische architectuur en een bruisend stadsleven samen te brengen. De aanwezigheid van marktkramers, voorbijgangers en dagelijkse bedrijvigheid maakt het werk tot een levendig venster op het Nederland van de 19de eeuw.
Frank Buunk — meer dan handelaar
Frank Buunk is al decennia een bekende naam in de Nederlandse kunsthandel, met specialisatie in romantische stadsgezichten, Haagse School en 19de-eeuwse romantiek. Onder de vlag van kunsthandel Simonis & Buunk in Ede bouwde hij een reputatie op als iemand die verborgen meesterwerken weet te herkennen en te herintroduceren voor verzamelaars en instellingen.
De herontdekte Springer, met een waarde van circa € 200.000, is intussen niet alleen te koop, maar kan — indien gewenst — ook worden uitgeleend aan musea zodat het publiek het werk van dichtbij kan bewonderen. Buunk en collega’s hopen dat dit bekende stadsgezicht uiteindelijk permanent in de collectie van een museum terechtkomt en zo voor een breder publiek toegankelijk blijft.
Cornelis Springer
Cornelis Springer (1817–1891) was een van de belangrijkste Nederlandse schilders van de 19e eeuw, vooral bekend om zijn stadsgezichten en dorpsgezichten die hij met grote aandacht voor architectuur en licht weergaf.
Springer werd geboren op 25 mei 1817 in Amsterdam, als zoon van een timmerman en aannemer. Hij kreeg zijn eerste tekenlessen van zijn vader en later les in bouwkundig perspectief van zijn broer Hendrik, die architect was. Vervolgens studeerde hij aan de Amsterdamse Academie voor Beeldende Kunsten bij onder anderen Jacobus van der Stok, Hendrik Gerrit ten Cate en later bij de stadsgezichten-specialist Kasparus Karsen.
Vanaf het begin van zijn carrière richtte Springer zich op stedelijke taferelen, waarin hij vaak historische gebouwen uit de 17e en 18e eeuw afbeeldde, badend in warm zonlicht. Hiervoor maakte hij eerst uitgebreide schetsen tijdens reizen door Nederland en soms ook België en Duitsland, die hij later uitwerkte in olieverf, aquarel of ets. Door zijn precieze perspectief en het subtiele spel van licht en schaduw worden zijn stadsgezichten nog steeds geliefd bij verzamelaars en musea.
Springer ontving erkenning tijdens zijn leven: hij won in 1847 een gouden medaille voor een kerkinterieur, werd in 1865 onderscheiden met de Leopoldsorde van België, en in 1878 gevraagd als adviseur bij de plannen voor het Rijksmuseum.
Hij overleed op 20 februari 1891 in Hilversum, maar liet een omvangrijk oeuvre na dat in tal van belangrijke musea over de hele wereld te zien is, waaronder het Rijksmuseum in Amsterdam.
In deze video vertelt Frank Buunk meer over dit schilderij van Cornelis Springer:



