September is bronstmaand! De mannelijke edelherten gaan met
elkaar het gevecht aan om de hinden voor zich te winnen. Altijd een bijzondere
periode op De Hoge Veluwe.
De koning van het Park
Het edelhert wordt wel de koning van het Park genoemd. Dat
komt vooral door het uiterlijk van een volwassen mannetje. Het kolossale gewei,
de imponerende hals en de trotse houding: het hert heeft absoluut iets
koninklijks.
In het Park leven ongeveer 160 edelherten. De mannetjes
(herten) leven het grootste deel van het jaar samen in groepen die we roedels
noemen. De vrouwtjes, hindes, leven in diezelfde periode ook in roedels, samen
met hun kalveren en eenjarige herten.
Herbivoren
Edelherten zijn herbivoren, ze eten dus plantaardig voedsel.
Ze voeden zich onder meer met gras, heide, boomschors, knollen, wortels,
vruchten, zaden, knoppen, scheuten en loof van bomen.
Alleen de mannetjes hebben een gewei, dat ze ieder jaar in
het voorjaar afwerpen. Er begint direct een nieuw gewei te groeien. Het is in
juli, augustus volgroeid. Als het is volgroeid, gaat de bast die het gewei
omkleedt jeuken, omdat het begint af te sterven. Door de jeuk schuren (‘vegen’)
de herten hun gewei langs bomen, waardoor de bast wordt verwijderd.
Bronsttijd
Vlak voor de bronsttijd, die ieder jaar plaatsvindt in
september, wordt alles anders. De mannetjes verlaten hun roedel en trekken er
alleen op uit. Dat ze zich anders gaan gedragen, heeft te maken met een
veranderende hormoonhuishouding. De testosteron die door hun lijf giert, maakt
dat ze ook uiterlijk veranderen. Ze worden gespierder en rondom de hals vormen
zich langere haren.
In de bronsttijd gaan de herten op zoek naar vrouwtjes. Ze
proberen de hindes te imponeren met een soort gebrul: het burlen. Je zou het
kunnen omschrijven als iets tussen het brullen van een leeuw en het loeien van
een stier in. Soms komt het tussen twee herten tot een gevecht en dan is het
hard tegen hard. Hoe groter de harem die een hert weet te verwerven, hoe meer
nageslacht hij het jaar erop krijgt. De kalfjes worden eind mei, begin juni
geboren.
Locatie
Het edelhert is onder andere vanaf de diverse
wildobservatiehutten te spotten en langs de Wildbaanweg, het Bosje van Staf en
op de Reemsterdennen.
Ieder jaar in september trekken veel natuurliefhebbers naar
het Park in de hoop iets mee te krijgen van de rituelen die horen bij de
bronsttijd. Ook worden er bronstexcursies georganiseerd, waarbij je onder
leiding van een natuurgids op pad gaat. Wil je zelf gaan kijken, ga dan naar
een van de wildobservatiehutten of neem een kijkje langs de Wildbaanweg of in
de buurt van het Bosje van Staf.